Araştırma özeti · KF-ARS-112
Ne sorulmuş
Keten ve kenevir, örme kumaşta pamuğa konforu daha yüksek ve çevre dostu bir seçenek olabilir mi?
Nasıl ölçülmüş
%100 pamuk, %100 keten ve %100 kenevir ipliklerine ek olarak %70 pamuk/%30 keten ve %70 pamuk/%30 kenevir karışım iplikleri üretildi. Önce ipliklerin mukavemeti, kopma uzaması ve düzgünsüzlüğü karşılaştırıldı. Ardından beş iplikten aynı yapıda pike örme kumaş üretildi ve reaktif boyarmaddeyle aynı renge boyandı. Kumaşların fiziksel (gramaj, sıklık), mekanik (patlama mukavemeti, boncuklanma, aşınma dayanımı) ve konfor (hava ve su buharı geçirgenliği) özellikleri hem ham hem boyanmış hâlde ölçüldü. Çalışma TÜBİTAK desteklidir.
Ne bulunmuş
Konfor tarafında sıralama açık: hava geçirgenliği kenevirde en yüksek, pamukta en düşük çıktı — kenevir > keten > pamuk/kenevir > pamuk/keten > pamuk. Karışımlarda da kenevirli kumaş, ketenli kumaştan daha fazla hava geçirdi. Mekanik tarafta kumaşlar ayrışmadı: fiziksel ve mekanik özellikler çok benzer bulundu. Boyanmada sıralama tersine döndü: boyarmadde alımı pamukta en yüksek, kenevir ve ketende en düşük; ancak boyanmış kumaşların haslık değerleri neredeyse aynıydı. Yazarların sonucu, keten ve kenevirin pamukla karıştırılmasıyla üstün boyanabilirlik ve konfor özelliklerinde örme kumaş üretilebildiğidir.
Ne söylemiyor
Bu arşivde çalışma yalnızca özet düzeyinde işlendi; tam metne erişilemedi. Bu yüzden hava geçirgenliği, mukavemet ve aşınma için sayısal değerler aktarılmadı, yalnızca özette yazan sıralamalar alındı. Ölçülen şey tek bir örgü yapısıdır (pike); dokuma kumaşa ya da başka örgü yapısına doğrudan taşınamaz. Kenevir ile pamuk arasında mukavemet üstünlüğü bu çalışmada gösterilmemiştir: mekanik özellikler çok benzer bulunmuştur.
| Özellik | Sıralama (yüksekten düşüğe) |
|---|---|
| Hava geçirgenliği | kenevir > keten > pamuk/kenevir > pamuk/keten > pamuk |
| Boyarmadde alımı | pamuk > pamuk/kenevir > pamuk/keten > kenevir > keten |
| Fiziksel ve mekanik özellikler | çok benzer |
| Boyanmış kumaşta haslık | neredeyse aynı |
Bu çalışmayı alıntıla
Atav, R., Dilden, D. B., Keskin, S. ve Ergünay, U. (2024). Investigation of the dyeability and various performance properties of fabrics produced from flax and hemp fibres and their blends with cotton in comparison with cotton.
Coloration Technology 140(3): 440-450. doi:10.1111/cote.12720
Bu çalışmayı kullanan sayfalar
Aşağıdaki sayfalar bu araştırmaya atıf yapıyor.
Kenevir kumaşta ısıl konfor: nem yönetimi, hava ve buhar geçirgenliği ölçümleri ve kumaş yapısının belirleyici rolü.
Liften kumaşa üretim zinciri ve giyim kalitesi sınırları.
Kenevir lifi ile pamuk lifinin yapısal farkları, kumaşa yansıması ve tarla koşullarındaki ayrımlar; hangi değerlerin karşılaştırılabilir olduğu.
Kenevir lifinin iplik hâline getirilmesinde ölçülen değerler; keten, pamuk ve jütle karşılaştırma.